برو به محتوا
شیر و خورشید، نشان تاریخی ایران

گاهنامهٔ مشروطه

سالار ملی

باقرخان

فرماندهٔ محلهٔ خیابان در مقاومت تبریز

زاد

هجری شمسی

شاهنشاهی

۲۴۲۰

میلادی

۱۸۶۱

مرگ

هجری شمسی

شاهنشاهی

آبان ۲۴۷۵

میلادی

نوامبر ۱۹۱۶

تبار و خاستگاه
تبریز؛ محله خیابان.
خانواده
باقرخان ملقب به «سالار ملی»؛ فرزند حاج رضا بنّا.
پایگاه اجتماعی
اصناف و پیشه‌وران شهری؛ کدخدای محله خیابان تبریز.
چرا در این داستان است
همرزم ارشد ستارخان و فرمانده جبهه جنوب و شرق تبریز در دوران مقاومت یازده‌ماهه.

خلاصه

همرزم ستارخان از محلهٔ خیابان. کسروی با او محتاط‌تر است تا با ستار. منابع آغاز جنگ تبریز از بیدق سفید و تسلیم موقت او یاد کرده‌اند؛ کسروی در کتاب نهایی این را کم‌رنگ کرده است.

زندگی و کار

فرماندهی محله خیابان

باقرخان به عنوان کدخدای محله سنتی خیابان تبریز، سنگربندی‌های دفاعی این بخش از شهر را در برابر سواران دولتی و مستبدان محله دوه‌چی رهبری کرد. پایداری او دوشادوش ستارخان مانع از تسلیم شهر شد و مجلس شورای ملی به پاس این دلاوری لقب «سالار ملی» را به وی اعطا کرد.

پارک اتابک و شهادت در غربت

در ماجرای خلع سلاح پارک اتابک همراه ستارخان بود و پس از واقعه در تهران تحت نظر ماند. در جریان جنگ جهانی اول و تشکیل دولت مهاجرت ملی، به همراه مجاهدان عازم غرب کشور شد و در حوالی قصرشیرین به دست راهزنان محلی به شهادت رسید.

داوری منابع

این‌ها حکم تاریخ نیستند. حرف هر کتاب جدا آمده تا کسروی با ناظم‌الاسلام یا براون قاطی نشود.

احمد کسروی — تاریخ مشروطهٔ ایران
جنگ‌های تبریز

کسروی باقرخان را سالار می‌خواند و در کنار ستار می‌آورد. لحن ستایش هست، اما اوج حماسه برای امیرخیز است نه خیابان.

احمد کسروی — تاریخ مشروطهٔ ایران
مقابله با «بلوای تبریز»

منبعی که کسروی از آن برداشته، تسلیم موقت باقرخان و گرفتن سلاح مجاهدان خیابان را نوشته است. کسروی این را به کتاب نهایی راه نداد. خواننده باید هر دو لایه را ببیند.

پادشاه همزمان

رویدادها

پیوستگان